بازی با شورای امنیت - پرویز اسماعیلی*

1397/06/31 - 08:10:00 ق.ظ
بازی با شورای امنیت - پرویز اسماعیلی*

مقامات دولت آمریکا پس از تصدی ریاست دوره ای شورای امنیت سازمان ملل متحد، عجولانه توسط "نیکی هیلی" نماینده دولت ایالات متحده اعلام کردند که در ایام برگزاری مجمع عمومی سازمان ملل؛ شورای امنیت جلسه ویژه ای به موضوع ایران (به عنوان یک تهدید برای صلح و امنیت بین المللی) اختصاص خواهد داد و "دونالد ترامپ" نیز شخصا آن جلسه را اداره خواهد کرد. در اقدام تبلیغاتی بعدی، نیکی هیلی رسما گفت که آمریکا از حضور رئیس جمهور ایران در نشست شورای امنیت استقبال می کند. و بلافاصله بعد از او، نتانیاهو نخست وزیر رژیم صهیونیستی هم اعلام کرد در این جلسه شورای امنیت شرکت خواهد کرد.
قبل از اینکه جمهوری اسلامی نسبت به این موضوع هر واکنشی نشان دهد، رسانه ها و تحلیلگران آمریکایی با استناد به مواضع سایر اعضای دائم و غیر دائم شورای امنیت، به دولت آمریکا هشدار دادند که اگر جلسه شورای امنیت مختص ایران و با حضور نماینده این کشور باشد؛ رئیس جمهور آمریکا بدلیل مخالفت آشکار سایر اعضای شورای امنیت با رویکرد ترامپ بویژه در مورد برجام، مخالفت خود را آشکارا بیان می کنند و این مواضع به همراه رویکرد محکمی که قاعدتا نماینده ایران (در هر سطحی) خواهد داشت؛ بازی را در سطح افکار عمومی به ضرر طراح اصلی (کاخ سفید) و به نفع ایران رقم خواهد زد.
نماینده دولت آمریکا با مشاهده واکنش ها، عقب نشینی بی سر و صدایی کرد که آن تغییر موضوع جلسه بود. بدین ترتیب که، در حالیکه ابتدا موضوع جلسه را صرفا ایران اعلام کرده بودند، عنوان آن را به "خلع سلاح و عدم اشاعه" تغییر دادند. تا ذیل این موضوع کلی، علیه ایران نیز معرکه ای بگیرند.
دوباره واکنشها آغاز شد. تا آنجا که بویژه نیویورک تایمز و سپس واشنگتن پست از مهمترین رسانه های آمریکایی در تحلیلهایی جداگانه به کاخ سفید توصیه کردند که ایران در موضوع جلسه، یعنی "خلع سلاح و عدم اشاعه" دست بالا را دارد و گزارشهای مکرر آژانس بین المللی انرژی اتمی بهترین گواه حقانیت ایران است. و البته در سوی دیگر؛ ایران احتمالا از این فرصت استفاده و در پیشگاه افکار عمومی جهان رئیس جمهور آمریکا و سیاستهای دوگانه این کشور در موضوع عدم اشاعه را به چالش کشیده، و بخصوص جلسه را به محاکمه اسرائیل به عنوان بزرگترین رژیم تولید کننده سلاح هسته ای و کشتار جمعی در منطقه تبدیل خواهد کرد.
حاکمان کاخ سفید در عقب نشینی بی سر و صدای دیگری، اینبار علاوه بر موضوع جلسه، فرمت برگزاری آن را نیز عوض کردند. موضوع را به "صلح، امنیت بین الملل و عدم اشاعه"؛ و فرمت برگزاری جلسه را هم از جلسه باز، به جلسه بسته تغییر دادند. چنانچه حتی دبیرکل سازمان ملل نیز در این نشست حضور و سخنرانی ندارد. بدین ترتیب دونالد ترامپ، باید جلسه بسته ای را اداره کند که 15 عضو آن فرصت کوتاهی برای اظهار نظر در باره موضوع جلسه خواهند داشت.
در موضعی جدید؛ عقب نشینی با فرافکنی نیز همراه شد. دونالد ترامپ سال گذشته و هنگام حضور رئیس جمهور کشورمان در نیویورک، بواسطه ای بارها برای ملاقات اصرار کرد و پاسخی نشنید. اوایل امسال ترامپ، آمریکا را از برجام خارج کرد و بعد از آمادگی بدون پیش شرط خود برای دیدار و گفتگو با رئیس جمهور ایران خبر داد! دکتر روحانی گفت "برجام نماد و نتیجه گفتگو است و وقتی ترامپ یکجانبه آن را زیر پا گذاشته، درخواست گفتگو بی معنی است". نیکی هیلی سفیر آمریکا در سازمان ملل هم دو روز گذشته، نشست شورای امنیت به ریاست ترامپ را تاریخی ترین نشست این شورا پیش بینی کرده و البته افزوده است "ترامپ هر گونه درخواست روحانی برای دیدار را بررسی می کند"!
آنچه در مورد دستور کار شورای امنیت سندیت دارد، بیانیه های نمایندگی این کشور در سازمان ملل است که در بالا اشاره شد. اما آقای شوهای تبلیغاتی و توییتری، دیشب در توییتر خود اعلام کرده که هفته آینده مدیریت جلسه شورای امنیت در باره ایران را بر عهده خواهد داشت.
خیلی ها در آمریکا معتقدند این "بازی با شورای امنیت" ادامه خواهد داشت و رفتار ترامپ قابل پیش بینی نیست. گر چه دو نکته می تواند مد نظر او باشد. اول؛ هفته آینده کل اخبار رسانه های آمریکایی تحت الشعاع حضور یا عدم حضور احتمالی خانم فورد در سنا برای شهادت برعلیه قاضی کاوانو خواهد بود. این توئیت ترامپ می تواند برای تحت الشعاع قرار دادن این موضوع داخلی باشد.
و دوم؛ انتخابات نوامبر نزدیک و گویا آمریکا در حال تغییر است. اعتراض نخبگان به سیاستهای خصومت آمیز دولت آمریکا علیه مردم ایران، مثل تهدید و تحریم، هر روز علنی تر می شود؛ صلح خواهی و اعتراض یک فعال مدنی در هنگام سخنرانی برایان هوک (مسوول فعلی اقدامات دولت ترامپ علیه ایران) از آن جمله است که فریاد می کشد "با ایران صلح کنید، عربستان بزرگترین تهدید برای جامعه جهانی است." و البته؛ بعد از همه اقدامات یکجانبه گرایانه دولت ترامپ، او بشدت نیازمند تصویری است که نشان دهد اهل مذاکره هم هست.
قابل پیش بینی نبودن، شاید برای قماربازها امتیاز باشد؛ اما برای یک ابرقدرت خطرناک است. سال گذشته ترامپ در مجمع عمومی سخنرانی بی قاعده ای علیه ایران کرد که اگر چه پاسخ خود را از دکتر روحانی گرفت، اما جز رژیم صهیونیستی و یکی دو کشور کوچک منطقه حمایتی ندید. حالا اما میز گرد شورای امنیت، کوچکتر ولی مهمتر است؛ میز قمار نیست و آن رژیم و یکی دو کشور کوچک هم اعضای دور میز نیستند.
مرور سناریوی شتابزده و متغیر حاکمان فعلی کاخ سفید در باره نشست شورای امنیت، نشان می دهد قوه عاقله ای که هنوز در حاکمیت آمریکا نفس می کشد؛ به محاسبه افتاده اند که؛ به صلاح است دولت آمریکا وارد معرکه ای نشود که حداقل آن، نمایش دوباره شکاف میان ایالات متحده و همپیمانان غربی و انزوای واشنگتن است. و چه بسا حداکثر آن، بهره برداری ایران از بهترین فرصت برای اثبات حقانیت خود به جهانیان. برجام، هر چه هست، پایه ای محکم برای آن شکاف و این حقانیت ساخته است.
* معاون ارتباطات و اطلاع رسانی دفتر رییس جمهوری

انتهای پیام /*